Beschermd Stadsgezicht

Administrator

De Bergse binnenstad is een van rijkswege Beschermd Stadsgezicht. Het doel daarvan is om de kwaliteit van de binnenstad te beschermen. Het gaat niet alleen om de monumenten, maar om het totaalbeeld dat gevormd wordt door de gebouwen, gevels, straten, pleinen, water en bomen.

Een Beschermd Stadsgezicht is niet onveranderbaar. Ook in de binnenstad van Bergen op Zoom kan worden gebouwd en geïnvesteerd. Een verandering kan ook kwaliteit toevoegen. De bouwplannen moeten wel aan hoge eisen voldoen. Deze eisen worden per bouwplan afgestemd op de directe omgeving en liggen vast in de welstandnota. Onderdeel van deze welstandnota zijn het Beeldkwaliteitsplan Binnenstad en de nota Openbare Ruimte.

Het Beeldkwaliteitsplan Binnenstad is de leidraad en de inspiratiebron voor nieuwe projecten van particulieren en overheden in de gebouwde omgeving. Het beschrijft per deelgebied de belangrijkste ruimtelijke karakteristieken en beeldkenmerken. Dit zijn de toetsingscriteria voor nieuwe ontwikkelingen. Een onderdeel van het beeldkwaliteitsplan is het puienbeleid. Dit is het  gemeentelijk beleid over het uiterlijk van gevels in het winkelgebied.

De Nota Openbare Ruimte Binnenstad is richtinggevend bij de inrichting en beheer van de openbare ruimte, voor zowel overheid als particulieren. De nota beschrijft de beeldbepalende karakteristieken van een gebied. Die zijn vertaald in richtlijnen voor de inrichting van straten, pleinen en straatmeubilair. Een aantal gebieden worden als niet passend gezien in de beschreven karakteristiek en worden aangegeven als verandergebied.
Belangrijk zijn de richtlijnen voor het gebruik van de openbare ruimte door particulieren. Hierin staat hoe de gemeente omgaat met de plaatsing van reclame en uitstallingen in de openbare ruimte, situering van terrassen, etc.

Bouwen en slopen in het Beschermd Stadsgezicht

Voor bouwen, slopen of verbouwingen is een omgevingsvergunning nodig. Voor sommige werkzaamheden is geen omgevingsvergunning nodig. Het gaat daarbij om bijvoorbeeld dakkapellen, dakramen, kozijnen, gevels, erf- en perceelsafscheidingen, (schotel)antennes, zonnecollectoren, aan- en uitbouwen, carports. Maar bij beschermde monumenten en stads- en dorpsgezichten gelden afwijkende regels en bent u vaak wel verplicht om voor deze werkzaamheden een omgevingsvergunning aan te vragen. Op de Plattegrond Beschermd Stadsgezicht ziet u of uw pand in het Beschermde Stadsgezicht staat. Op de website www.monumentenboz.nl kunt u zien of een pand een monument is.

Monumenten

Bent u eigenaar van een gemeentelijk- of rijksmonument en wilt u hieraan bouwwerkzaamheden uitvoeren dan gelden afwijkende regels voor het aanvragen van een omgevingsvergunning. U heeft dan meestal een omgevingsvergunning nodig voor zowel de activiteit ‘het bouwen van een bouwwerk’ als de activiteit ‘het wijzigen van een monument’.

Verder is bij werkzaamheden aan een monument ook een vergunning verplicht bij:

  • het wijzigen van de kleur van de gevel;
  • het geheel vernieuwen van dakpannen;
  • het geheel voegen van metselwerkgevels.


Bij de beoordeling van een Aanvraag omgevingsvergunning voor het wijzigen van een gemeentelijk monument vragen wij advies aan de Welstandmonumentencommissie. Die beoordeelt of het belang van de monumentenzorg niet in strijd is het wijzigen van het monument.

Bij een rijksmonument vraagt de gemeente bij de meer ingrijpende wijzigingen ook een advies aan de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed. Dan is sprake van een uitgebreidere procedure.

Slopen

Ook voor slopen gelden binnen het Beschermd Stadsgezicht andere regels dan daarbuiten. Voor het (gedeeltelijk) slopen is dan een omgevingsvergunning vereist voor de activiteit ‘het slopen van een bouwwerk in een rijksbeschermd stadsgezicht als bedoeld in art 2.1 lid 1 onder h Wabo’.

In deze aanvraag wordt getoetst of door het slopen geen onevenredig afbreuk wordt gedaan aan de cultuurhistorische waarde van het Beschermd Stadsgezicht als geheel. En of het naar oordeel van het bevoegd gezag aannemelijk is dat op de plaats van het te slopen bouwwerk een ander bouwwerk kan of zal worden gebouwd.

Gebruik openbare ruimte

Wanneer u bouw-, sloop- of onderhoudswerkzaamheden gaat uitvoeren, moet u rekening houden met het gebruik van gemeentegrond. Voor werkzaamheden waarbij gemeentegrond wordt gebruikt, heeft u een vergunning ingebruikname gemeentegrond nodig.

Subsidiemogelijkheden

Zorg voor de kwaliteit en de gebouwde omgeving is een zaak van alle tijden. Samen met de eigenaren wil het gemeentebestuur de historische waarde van de gebouwde omgeving herstellen en bewaren en kwaliteitsachterstand bij woningen wegnemen. De gemeente is daarom bereid om eigenaren van panden met een kwaliteitsachterstand bij verbeterplannen te ondersteunen. Deze ondersteuning kan bestaan uit: advisering, financiering en subsidiëring. .

Herstellen, conserveren of restaureren

De gemeente heeft subsidie beschikbaar voor herstellen, conserveren of restaureren van het casco van monumentale, beeldbepalende panden en – objecten. Evenals voor panden die in het Beschermd Stadsgezicht liggen, puien en religieus erfgoed. Er is subsidie beschikbaar voor de periode 2010 tot en met 2014.

Financieringen via Nationaal Restauratie Fonds

Er zijn verschillende mogelijkheden voor financieringen al dan niet in combinatie met subsidie. Zie voor meer informatie de website van het Nationaal Restauratiefonds www.restauratiefonds.nl.

Informeer voor de diverse mogelijkheden bij de gemeente. Voor de subsidiecategorieën gelden verschillende voorwaarden, bepalingen en verplichtingen. Het indienen van een subsidieaanvraag leidt niet automatisch tot het toekennen van subsidie.

Archeologie

Sinds 1994 voert de gemeente een actief beleid op het gebied van archeologie. Veel terreinen hebben een bijzondere archeologische waarde, omdat er sporen in de grond zitten van honderden of zelfs duizenden jaren oude bewoning. Dit soort unieke informatie over ons eigen verleden wil de gemeente behouden of –in geval van nieuwbouw– opgraven en documenteren.

De historische binnenstad van Bergen op Zoom is natuurlijk een archeologische vindplaats bij uitstek. Al in de Romeinse tijd woonden hier mensen. Daarom heeft de gemeente het hele gebied van het Beschermd Stadsgezicht aangewezen als waardevol terrein. Het betreft het middeleeuwse hart van de stad en de voormalige vestinggordel daaromheen, waar nog veel restanten van de vestingwerken in de grond zitten.

Grondwerk

Het is niet zonder meer toegestaan om in het Beschermd Stadsgezicht grondwerk uit te voeren dat dieper dan een halve meter reikt. Bij bouwwerken waarbij een groot oppervlak bouwrijp gemaakt wordt, is eerst een archeologisch vooronderzoek verplicht. Natuurlijk gaat het niet om elke kuil in uw achtertuin of om de bouw van een serre of het planten van een boom.

Archeologisch onderzoek zal met name aan de orde zijn wanneer een perceel nieuw bebouwd wordt of wanneer er een kelder wordt uitgegraven. Dit wordt in de bouwvergunning dan ook apart aangegeven.

Vondsten

Zelf op zoek gaan naar archeologische voorwerpen is bij wet verboden. Maar het kan gebeuren dat u bij toeval, tijdens graafwerk, een archeologische vondst doet. Dit blijft altijd uw eigendom, maar u moet het melden bij de gemeente, zodat de vondst gedocumenteerd kan worden.

Meer informatie

Wilt u meer informatie over bouwen en vergunningen in het Beschermd Stadsgezicht, dan kunt u contact opnemen met de gemeente. Voor informatie over welstand, archeologie, monumentenzorg, subsidie of financiering belt u 0164 277 529 of 277 534.